Ana Sayfa « E-tarih.org    
 
   
SOĞUK SAVAŞ DÖNEMİ, 1945-1960
BLOKLARDA YAPI DEĞİŞİKLİĞİ
YUMUŞAMAYA (DETANT) DOĞRU
ASYA GELİŞMELERİ
DÜNYA POLİTİKASINDA ORTA DOĞU 1960-1980
TÜRK DIŞ POLİTİKASI 1960-1980
YENİ YAPILANMAYA DOĞRU

 
Ana Sayfa
 Polonya'da Poznan Ayaklanması
  Stalin'in ölümü ilk mühim tesirini Polonya üzerinde gösterdi. Polonyalılar geleneksel olarak milliyetçi ve dinlerine bağlı bir milletti. 20'inci yüzyılda Polonyalıların en büyük korkusu Almanlardı. Fakat savaştan sonra Stalin'in Polonya'da kurduğu komünist rejimin baskısı çok daha ağır oldu. Bu sebeple Stalin'in ölümüne en fazla sevinenler Polonyalılardı.    Stalin öldüğünde Polonya Komünist Partisi'nin başında Bierut bulunuyordu. Bierut Stalin'in adamı ve Stalin gibi bir diktatördü. Buna rağmen, Stalin'in ölümü üzerine Parti içindeki ılımlılar hemen harekete geçtiler. 1954 Martında yapılan Parti Kongresinde, Bierut'un diktatörlüğü sona erdirilerek, kolektif liderlik başlatıldı. Devlet Başkanlığına ılımlılardan Zawadski ve Başbakanlığa da Cyrankiewicz getirildi.    Bu yumuşama ve liberalleşme havas... Devamı

 Batı Avrupa Birliği
Uydu ülkelerde Sovyetlerin yaptıkları komünist darbeleri içinde, Batılı devletler üzerinde en fazla tepki uyandıranı 1948 Şubatındaki Çekoslovak darbesi olmuştur. Çünkü Çekoslovakya şimdiye kadar Orta Avrupada Batılı manasında demokrasinin en ileri öncüsü olmuştu. Sovyetler yaptıkları darbe ile bir Batı Demokrasisini öldürmüş olmaktaydılar. Diğer taraftan, bu darbe ile Sovyetlerin, doğu ve orta Avrupa ile Balkanlardaki hakimiyeti, egemenliği de tamamlanmış oluyordu. Bundan sonra sıra Batı Avrupaya gelecek demekti. Bu sebeple, Çekoslovakya hadisesi, gerek Avrupada, gerek bütün dünyada büyük heyecan ve tepki uyandırmıştır. Komünistlerin Çekoslovakyada iktidarı ele geçirmeleri, Sovyet Rusya’nın niyetleri bakımından, Batılılar için bir alarm oldu. İşte bu şartlar içinde, İngiltere ve Fransa ile, Benelux grubu alenen Belçika, H... Devamı

 Yeni Yapılanmanın Faktörleri
1914-18 arasındaki I. Dünya Savaşı'nı hazırlayan gelişmeler, hiç şüphe yok, "Blokların Çatışması" dediğimiz, 1904-1914 arasındaki gelişmelerdir. Milletlerarası politikaya yepyeni bir yapılanma getiren 1939-45 II. Dünya Savaşı ise, I. Dünya Savaşı'nı sona erdiren barış antlaşmalarının yarattığı dengesizliklerin sonucu olduğu kadar, özellikle 1933-39 arasındaki gerginlik ve gelişmelerin de bir eseri olmuştur. 1990-91'den itibaren, dünyanın yeni bir yapılanma kazanmaya başladığını ise, artık hiç kimse inkar etmiyor. 21'inci yüzyıla girerken, dünyanın yeni bir yapılanma yolunda ilerlediği gerçeği ise, herkesin kabulü olmuştur. Tabi, bu yapılanma henüz kesin şeklini almamıştır ve şu anda da bir oluşumun içinde bulunuyoruz. Fakat bu oluşumun, bu yeni yapılanma sürecinin başlangıcı ise, 1980-90 arası gelişmeleri teşkil eder. Bu gelişmeler, "bugün"ü doğurmuştur. ... Devamı

 Batı Bloku Gelişmeleri
  Doğu Bloku kendi içinde bir takım problemler ve çözülmelerle karşılaşmakla beraber, bilhassa 1960'ların ilk yıllarında, Batı ile bir takım çalışmalara girişmekten de kaçınmamıştır. 1958-1962 Berlin buhranı ve Berlin Duvarı'nın inşası, yine bu buhran sırasında U-2 hadisesinin patlak vermesi ve Küba buhranı, bu çatışmaların örneklerini teşkil eder. Fakat ne var ki, bilhassa Sovyet Rusya ile Amerikayı karşı karşıya getiren bu çatışmalar ve buhranlar, Batı Bloku içinde dayanışmayı arttıracağı yerde, aksine, görüş ayrılıklarını tahrik etmiştir. Amerika'nın buhranlar sırasında, genellikle tek başına hareketi ve Küba buhranında olduğu gibi, müttefikleriyle danışma mekanizmasını yeteri kadar işletmemesi, Atlantiğin iki yakası arasında görüş farklılıklarının ortaya çıkmasına ve Avrupa'nın Amerika'yı tenkit etmeye başlamasına sebep olmuştur. Bu konuda da bayrağı ilk açan De G... Devamı

 Orta Doğu Çatışmaları 1955-1959
    Stalin'in ölümünden sonra sosyalist blok içinde bu sarsıntılar ve çatlamalar olmakla birlikte, 1955 yılından itibaren Soğuk Savaş veya Doğu-Batı çatışmaları Orta Doğu bölgesine intikal etti. Sovyetler bir yandan blok-içi meselelerle uğraşırken, öte yandan da Orta Doğu bölgesinde Batı Bloku ile çatışma içine girmekten kaçınmadılar. Bu da, 1960 yılına kadar sürecek bir dizi buhranlar, bunalımlar dönemini açacaktır.      Yalnız yine belirtelim ki, Avrupa'da NATO'nun kurulması üzerine Doğu-Batı çatışmalarını Uzak Doğu'ya aktaran Sovyet politikası olduğu halde, Orta Doğu çatışmaları için aynı şeyi söylemek mümkün değildir. Orta Doğu hadiseleri ve gelişmeleri, Sovyet Rusya'nın kontrol ve iradesi dışında ortaya çıkmış, fakat bu gelişmeler, Rusyaya, ta Deli Petro zamanındanberi Orta Doğuya girmek i&cced... Devamı